Europan 7                                
  Amsterdam Geuzenveld Zuid  
 
-
   -                    
 

Maisonnettes, portiekflats en galerijflats zijn de woningtypen van de wederopbouw die in heel Nederland voorkomen in veelal strenge stedenbouwkundige patronen. Zij zorgen voor de hogere dichtheid en door hun afmetingen en plaatsing zijn ze beeldbepalend in de
wijk. Hoe kunnen deze gestapelde woonmonolieten worden omgezet naar grondgebonden individuele woningen?


Het omzetten van horizontale naar vertikale (en dus grondgebonden) woningen noemen wij Molting. Molting is geen normale renovatie omdat de woningtypologie gewijzigd wordt. Maar molting is ook geen nieuwbouw omdat de bestaande structuur gehandhaafd blijft en -net zoals bij renovatie- het dus uitermate geschikt is voor gefaseerde uitvoering.

Molting combineert dus de voordelen van renovatie en de kwaliteiten van nieuwbouw.

   -   -   -   -        
     
   
   

                 
           

 

  De locatie in Amsterdam is gelegen in de Westelijke Tuinsteden, het suburbia van de jaren vijftig en zestig, waar de grote herstructureringsslag inmiddels goed op gang is. Het studiegebied is een woonbuurt in Geuzenveld-Zuid met 582 portieketagewoningen, galerijwoningen en maisonnettes, ontworpen door het destijds toonaangevende architectenbureau Van den Broek en Bakema, gebouwd in 1957. Er staan uitsluitend sociale-huurwoningen. In de buurt ligt een winkelstraat die zijn functie verliest. De woningen zijn verouderd en hebben technische gebreken (koudebruggen). Een deel van de voorraad is behoudenswaardig (galerijwoningen en maisonnettes) en een deel is aan vervanging toe (portieketage). Vanuit ruimtelijke kwaliteit is het echter de vraag of oud en nieuw verantwoord te combineren zijn. Door de aanpak van woningen, voorzieningen en openbare ruimte moet een levendig woongebied ontstaan met instroom van nieuwe bewonersgroepen en mogelijkheden voor een wooncarrière.      
     
   
   

Europan 7 - Nieuw leven in de Suburb

Locatie: Geuzenveld Zuid - Amsterdam

Ontwerp 2003

Opdrachtgever: Woningbouwvereniging Far West
                   
             
     
         
     
   

Suburb, voorstad, tuinstad zijn allemaal bewoordingen die een bepaalde woonkwaliteit aangeven. Het summum hiervan is het AnyHouse -de vrijstaande woning met garage en tuin- het icoon van de Amerikaanse suburbs, dat tegenwoordig wereldwijd gevonden kan worden. Het grote verschil met de wederopbouwvoorsteden schuilt in het feit dat die destijds hier in Nederland in een hogere dichtheid werden gebouwd. Gezien de jarenlange
discussies over ruimtegebruik en vermeende 'volheid' van
Nederland zal deze hogere dichtheid voorlopig nog wel gehandhaafd blijven en roept het bouwen van AnyHouses in Nederland veel discussie op.

De vraag naar individuele grondgebonden woningtypologieën richt zich dan ook op het combineren van suburbane woonkwaliteit met stedelijke dichtheid.

  
     
   
   

'Nieuw leven in de Suburb'

Europan 7 stelt de vraag hoe de suburbs kunnen worden getransformeerd tot duurzame stadsdelen en hoe actuele wensen kunnen leiden tot interessante programma's voor stedenbouw en architectuur. Europan 7 wil het denken over nieuwe typologieën, over veranderbaarheid van ruimte en over stedenbouwkundige complexiteit aanmoedigen. Kortom, variatie in het woningaanbod, het programma, duurzame stedenbouw en definiëring van het suburbane leefpatroon staan centraal.

Aan Europan 7 doen 19 Europese landen mee die gezamenlijk circa 60 locaties beschikbaar stellen. Europan Nederland heeft vier locaties gevonden die aansluiten bij het thema voor Europan 7, dat in het Engels 'Suburban Challenge' luidt en in het Nederlands 'nieuw leven in de suburb'.